top of page

Da Vinci Robotik Cerrahi: Cerrah ve Merkez Nasıl Seçilir?

Yazarın fotoğrafı: Prof. Dr. Mutlu Ateş
Prof. Dr. Mutlu Ateş
14 Haz
6 dakikada okunur

Güncelleme tarihi: 24 Eyl

da vinci üroloji robotik cerrahi
robotik cerrahi için temsili görsel

Da Vinci robotik cerrahiyi, sistem üzerinde eğitim almış ve konsolu kendisi yöneten cerrahlar yapar; robot kendi başına hareket etmez ve karar vermez. Merkez seçerken robotun varlığı tek başına yeterli değildir; cerrahın deneyimi, merkezin vaka hacmi ve komplikasyon yönetimi birlikte değerlendirilirse doğru karar verilir.

Da Vinci Robotik Cerrahi Nedir, Ameliyatı Robot mu Yapar?


Da Vinci robotik cerrahi, cerrahın konsoldan yönettiği çok kollu bir ameliyat platformuyla yapılan kapalı cerrahidir ve ameliyatı robot değil cerrah yapar. Reitano ve arkadaşlarının 74 çalışmayı içeren 2025 derlemesi, ürolojide çok portlu da Vinci sisteminin alandaki öncü konumunu koruduğunu belirtir.


Cerrah ameliyat masasının yanındaki konsolda oturur, üç boyutlu ve büyütülmüş görüntüye bakarak el ve ayak hareketleriyle aletleri yönetir. Sistem bu hareketleri titremesiz biçimde, bileğin dönebildiği açılardan daha geniş açılarla karın içindeki aletlere aktarır. Her kesi ve her dikiş konsoldaki cerrahın elinden çıkar.


Ben ameliyatlarımı da Vinci Xi sistemiyle yapıyorum. Xi, SP ve da Vinci 5 arasındaki farkları da Vinci modelleri yazımda karşılaştırdım.

Da Vinci Robotik Cerrahiyi Kimler Yapabilir?


Da Vinci robotik cerrahiyi, kendi uzmanlık alanında yetkin olup sistem üzerinde ayrıca eğitim almış cerrahlar yapabilir; ürolojide bu cerrah üroloji uzmanıdır. Avrupa Üroloji Derneği'nin robotik cerrahi şubesi (ERUS), simülasyon, gözetimli ameliyat ve değerlendirme aşamalarından oluşan yapılandırılmış eğitim programları yürütür ve cerrahın bağımsız çalışmadan önce yetkinliğini göstermesini bekler.


Eğitim genellikle simülatörde başlar, deneyimli bir robotik cerrahın gözetiminde yapılan ameliyatlarla sürer. Cerrah belirli bir yetkinliğe ulaştıktan sonra bağımsız ameliyat yapar. Bu süreç, robotun yalnızca bir araç olduğunu ve sonucun cerrahın klasik cerrahi bilgisi ile robotik becerisinin toplamına bağlı olduğunu gösterir.


Ürolojide robotik yöntem en sık prostat kanseri, böbrek tümörü, mesane kanseri, böbrek üstü bezi tümörü ve böbrek çıkım darlığı ameliyatlarında kullanılır. Hangi ameliyatların robotik yapıldığını robotik ürolojik ameliyatlar yazımda ayrıntılı anlattım.

Cerrah Deneyimi Robotik Ameliyatın Sonucunu Etkiler mi?


Cerrah deneyimi ameliyat sonucunu etkiler, ancak bu etkinin büyüklüğü ameliyata ve ölçülen sonuca göre değişir. Açık prostatektomide 72 cerrahın 7.765 hastasını inceleyen ve randomize olmayan Vickers çalışmasında 5 yıllık nüks riski, 10 ameliyat deneyimli cerrahlarda %17,9, 250 ameliyat deneyimli cerrahlarda %10,7 bulunmuştur.


Robotik cerrahide tablo daha az keskindir. Dokuz merkezde 46 cerrahın 8.101 hastasını inceleyen ve randomize olmayan Bravi çalışmasında, daha önce 10 ve 1.000 robotik prostatektomi yapmış cerrahlarda 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım %82,0 ve %84,8 bulunmuş; öğrenme eğrisi biyokimyasal nüksü anlamlı etkilememiştir.


Bu iki bulguyu birlikte okuyorum: deneyim önemlidir, ama yalnız ameliyat sayısına bakmak yeterli değildir. Cerrahın düzenli ameliyat yapması, sonuçlarını izlemesi ve komplikasyonlarını açıkça paylaşması da aynı derecede önemlidir.

Hastane Vaka Hacmi Robotik Cerrahide Neden Önemlidir?


Hastane vaka hacmi önemlidir, çünkü çok sayıda ameliyat yapan merkezlerde ekip, anestezi ve ameliyat sonrası bakım daha deneyimlidir. 45 yayını inceleyen Trinh sistematik derlemesi, radikal prostatektomide vaka hacmi arttıkça sonuçların iyileştiğini, ancak verilerin büyük kısmının geriye dönük çalışmalardan geldiğini bildirmiştir.


Aynı derleme, hastane ve cerrah hacminin hangisinin daha belirleyici olduğunun ölçülen sonuca göre değiştiğini ve önerilen hacim eşiklerinin çalışmalar arasında farklılık gösterdiğini belirtir. Bu yüzden tek bir "eşik sayı" vermek yerine hastalarıma merkezin ekip yapısını ve olası komplikasyonu yönetme kapasitesini sormalarını öneririm.


Robotik ameliyatta yoğun bakım, girişimsel radyoloji ve kan bankası desteği gibi altyapının bulunması, beklenmedik bir durumda güvenliği doğrudan etkiler. Ameliyat öncesi görüşmede bu altyapıyı sormak, merkezin hazırlığını anlamanın en kolay yoludur.

Robotik Cerrahi Açık Ameliyattan Daha mı İyi Sonuç Verir?


Robotik cerrahi her ameliyatta açık ameliyattan daha iyi sonuç vermez; farklar çoğunlukla kan kaybı, yatış ve yara sorunlarında ortaya çıkar. Brisbane'de 326 hastanın randomize edildiği Yaxley çalışmasında 12. haftada idrar ve cinsel işlev robotik ve açık prostatektomide benzer bulunmuştur; yani yöntemden çok cerrahi teknik belirleyicidir.


İsveç'teki LAPPRO çalışmasının (randomize değil) 12 yıllık sonuçlarında prostat kanserine bağlı ölüm robotik grupta %2,0, açık grupta %4,5 bulunmuştur. Mesane kanserinde ABD'deki RAZOR çalışmasında 350 randomize hastada iki yıllık progresyonsuz sağkalım robotik grupta %72,3, açık grupta %71,6 olmuş, yani onkolojik sonuç benzer çıkmıştır.


İngiltere'deki randomize iROC çalışmasında robotik grupta pıhtı komplikasyonu %1,9, açık grupta %8,3 bulunmuştur. Böbrek tümörlerinde 4.919 hastayı içeren Leow meta-analizinde robotik parsiyel nefrektomide açık ameliyata geçiş riski laparoskopiye göre belirgin düşüktür (RR 0,36).


Mesane ameliyatındaki bu verileri iROC çalışması yazımda, böbrek koruyucu ameliyatı ise robotik böbrek ameliyatı yazımda anlattım.

Doğru Cerrahı Seçerken Hangi Soruları Sormalısınız?


Doğru cerrahı seçerken cerrahın bu ameliyattaki deneyimini, sonuçlarını, size önerdiği tekniği ve ameliyat sonrası takip planını sormalısınız. Trinh derlemesinin de gösterdiği gibi deneyim ve hacim sonucu etkiler; bu yüzden bu soruları sormak hastanın doğal hakkıdır ve deneyimli bir cerrah bundan rahatsız olmaz.


Hastalarıma önerdiğim sorular şunlardır: Bu ameliyatı robotik yöntemle ne sıklıkla yapıyorsunuz? Benim hastalığımda sinir koruyucu ya da organ koruyucu teknik mümkün mü? En sık gördüğünüz komplikasyonlar nelerdir ve nasıl yönetiyorsunuz? Ameliyattan sonra beni kim, hangi aralıklarla takip edecek? Bana robotik dışında hangi seçenekler uygun?


Son soru özellikle önemlidir. Her hasta robotik ameliyata aday değildir; prostat kanserinde kimlerin uygun olduğunu hasta seçimi yazımda tartıştım.

Da Vinci Robotik Cerrahinin Maliyeti Nasıl Değerlendirilir?


Robotik ameliyatın maliyeti açık ya da laparoskopik ameliyattan genellikle yüksektir ve bu fark her ameliyatta aynı klinik kazançla karşılanmaz. Esposito ve arkadaşlarının 28 çalışmayı içeren adrenalektomi meta-analizinde komplikasyon oranı iki yöntemde farksız, hastane maliyeti ise robotik grupta ortalama 4.101 ABD doları daha yüksek bulunmuştur.


Bu nedenle robotik yöntemin seçimini hastalığın özelliğine, beklenen yarara ve hastanın koşullarına göre yaparım. Küçük ve basit bir ameliyatta laparoskopik yöntem aynı sonucu daha düşük maliyetle verebilir; karmaşık bir tümörde ise robotun sağladığı hassasiyet daha anlamlı hâle gelir. Kapsam ve geri ödeme konusundaki güncel durumu robotik cerrahi SGK yazımda anlattım.

Sıkça Sorulan Sorular


Da Vinci robotik cerrahiyi robot mu yapıyor?

Bu ameliyatları robot yapmaz; sistem tek başına hareket etmez ve karar vermez, tüm ameliyatı konsoldaki cerrah yönetir. Reitano ve arkadaşlarının 2025 derlemesi, ürolojide çok portlu da Vinci sisteminin cerrahın elindeki bir platform olarak yaygın kullanıldığını gösterir. Robot, cerrahın hareketlerini büyütülmüş görüntüde titremesiz aktaran bir araçtır.


Robotik cerrahiyi her doktor yapabilir mi?

Robotik cerrahiyi her doktor yapamaz; cerrahın kendi uzmanlık alanında yetkin olması ve sistem üzerinde ayrıca eğitim alması gerekir. Avrupa Üroloji Derneği'nin robotik cerrahi şubesi (ERUS), simülasyon ve gözetimli ameliyatlardan oluşan yapılandırılmış eğitim programları yürütür. Ürolojide bu ameliyatları üroloji uzmanları yapar.


Cerrahın deneyimi neden önemli?

Cerrahın deneyimi önemlidir, çünkü deneyim arttıkça bazı sonuçlar iyileşir. Açık prostatektomide Vickers çalışmasında (randomize değil) 5 yıllık nüks riski 10 ameliyat deneyiminde %17,9, 250 ameliyat deneyiminde %10,7 bulunmuştur. Robotik prostatektomide Bravi çalışmasında ise öğrenme eğrisi biyokimyasal nüksü anlamlı etkilememiştir.


Robotik cerrahi merkezi seçerken neye dikkat etmeliyim?

Robotik cerrahi merkezi seçerken merkezin bu ameliyattaki vaka hacmine, ekip yapısına, yoğun bakım ve komplikasyon yönetimi altyapısına bakmalısınız. 45 yayını inceleyen Trinh derlemesi, radikal prostatektomide vaka hacmi arttıkça sonuçların iyileştiğini, ancak verilerin çoğunun geriye dönük çalışmalardan geldiğini bildirmiştir. Bu yüzden merkezi değerlendirirken ekibin bütününe bakmanızı öneririm.


Cerraha kaç ameliyat yaptığını sormak doğru mu?

Cerraha kaç ameliyat yaptığını sormak doğrudur ve hastanın doğal hakkıdır. Trinh derlemesi ve Vickers çalışması deneyim ile hacmin sonuçları etkileyebildiğini gösterir. Bu soruyu sorarken yalnız sayıyı değil, cerrahın sonuçlarını izleyip izlemediğini ve komplikasyonları nasıl yönettiğini de öğrenmeniz karar vermenizi kolaylaştırır.


Robotik ameliyat her zaman açık ameliyattan daha mı iyidir?

Robotik ameliyat her zaman açık ameliyattan daha iyi değildir; birçok randomize çalışmada işlevsel ve onkolojik sonuçlar benzer bulunmuştur. RAZOR çalışmasında iki yıllık progresyonsuz sağkalım robotik grupta %72,3, açık grupta %71,6 olmuştur. Robotik yöntemin yararı çoğunlukla daha az kan kaybı, daha kısa yatış ve daha az yara sorununda görülür.

Kaynaklar

  1. Reitano G, Tumminello A, Ghaffar U, ve ark. Perioperative, oncological, and functional outcomes of new multiport robotic platforms in urology: a systematic review and meta-analysis. Eur Urol Open Sci. 2025;74:44-70.

  2. Vickers AJ, Bianco FJ, Serio AM, ve ark. The surgical learning curve for prostate cancer control after radical prostatectomy. J Natl Cancer Inst. 2007;99(15):1171-1177.

  3. Bravi CA, Dell'Oglio P, Mazzone E, ve ark. The surgical learning curve for biochemical recurrence after robot-assisted radical prostatectomy. Eur Urol Oncol. 2023;6(4):414-421.

  4. Trinh QD, Bjartell A, Freedland SJ, ve ark. A systematic review of the volume-outcome relationship for radical prostatectomy. Eur Urol. 2013;64(5):786-798.

  5. Yaxley JW, Coughlin GD, Chambers SK, ve ark. Robot-assisted laparoscopic prostatectomy versus open radical retropubic prostatectomy: early outcomes from a randomised controlled phase 3 study. Lancet. 2016;388(10049):1057-1066.

  6. Lantz A, Li Y, Carlsson S, ve ark. Robotic Versus Open Radical Prostatectomy: Differences in Prostate Cancer-specific Survival at 12 Years of Follow-up in the LAPPRO Trial. Eur Urol Oncol. 2025;8(6):1524-1532.

  7. Parekh DJ, Reis IM, Castle EP, ve ark. Robot-assisted radical cystectomy versus open radical cystectomy in patients with bladder cancer (RAZOR). Lancet. 2018;391(10139):2525-2536.

  8. Catto JWF, Khetrapal P, Ricciardi F, ve ark. Effect of Robot-Assisted Radical Cystectomy With Intracorporeal Urinary Diversion vs Open Radical Cystectomy on 90-Day Morbidity and Mortality Among Patients With Bladder Cancer. JAMA. 2022;327(21):2092-2103.

  9. Leow JJ, Heah NH, Chang SL, ve ark. Outcomes of Robotic versus Laparoscopic Partial Nephrectomy: an Updated Meta-Analysis of 4919 Patients. J Urol. 2016;196(5):1371-1377.

  10. Esposito G, Mullineris B, Colli G, ve ark. Robotic Versus Laparoscopic Adrenalectomy for Adrenal Tumors: An Up-to-Date Meta-Analysis on Perioperative Outcomes. Cancers (Basel). 2025;17(1):150.

Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi yerine geçmez. Size uygun ameliyat yöntemi için bir üroloji uzmanına başvurun.


İletişim

Prof. Dr. Mutlu Ateş, üroloji uzmanıdır. Robotik radikal prostatektomi, robotik böbrek ve mesane cerrahisi ile laparoskopik üroloji alanlarında çalışmakta, hasta kabulüne Antalya Amerikan Hastanesi'nde devam etmektedir.


Akademik geçmişi ve yayınları ORCID kaydı, Google Scholar profili ve PubMed yayın listesi üzerinden doğrulanabilir. Eğitim ve mesleki geçmişin ayrıntıları için hakkımda sayfasına bakabilirsiniz.


İletişim ve randevu

Adres: Antalya Amerikan Hastanesi, Çaybaşı Mah. 1352. Sk. No:8, 07100 Muratpaşa/Antalya

Çalışma saatleri: Pazartesi-Cumartesi 09:00-17:00, pazar kapalı

Telefon ve WhatsApp: 0547 211 07 07

Instagram: drmutluates


Son güncelleme: 25 Ekim 2026


Sitemizde paylaşılan tüm içerikler T.C. Sağlık Bakanlığı 2025/33075 sayılı yönetmeliğine uygun olarak toplumu bilgilendirme amacıyla yayınlanmaktadır.

Kullanılan görseller yapay zekâ araçlarıyla oluşturulmuş temsili görsellerdir. Hasta mahremiyeti korunmuştur.

Yorumlar


bottom of page