Prostat kanseri kalıtsal mıdır?

Vakaların yaklaşık %10–15'inde kalıtsal bir yatkınlık saptanabilir. Birinci derece akrabada prostat kanseri öyküsü olan erkeklerde risk yaklaşık iki katına çıkar; BRCA1/BRCA2 gibi mutasyon taşıyıcılarında ise daha erken yaşlarda tarama önerilir.

PSA yüksekliği mutlaka kanser anlamına mı gelir?

Hayır. PSA iyi huylu prostat büyümesi, enfeksiyon, son dönemde kateterizasyon veya yoğun fiziksel aktivite gibi nedenlerle de yükselebilir. Değerlendirme; PSA eğilimi, serbest/total oranı, PSA dansitesi ve gerektiğinde multiparametrik MR ile birlikte yapılır.

Hangi yaşta PSA taraması düşünmeliyim?

Güncel kılavuzlar genel popülasyon için 50 yaşından itibaren, güçlü aile öyküsü veya yüksek risk gruplarında ise 45 yaşından itibaren risk-uyarlanmış taramayı önermektedir. Tarama kararı hastayla paylaşılmalı ve bireyselleştirilmelidir.

Robotik prostat ameliyatı açık cerrahiden üstün müdür?

Robotik cerrahi; daha az kan kaybı, daha kısa hastanede kalış süresi ve daha hızlı iyileşme sağlar; onkolojik sonuçlar açısından da açık cerrahiyle benzer kabul edilmektedir. Kontinans ve erektil fonksiyon açısından deneyimli merkezlerde avantaj bildirilmektedir.

Aktif izlem hiçbir şey yapmamak mıdır?

Hayır. Aktif izlem, yapılandırılmış bir protokolle PSA, parmakla rektal muayene, MR ve düzenli biyopsileri kapsar; amaç küratif tedavi penceresi kapanmadan ilerlemeyi saptayarak gereksiz yan etkilerden korumaktır.

Tedavi sonrası cinsel yaşam mümkün müdür?

Birçok hasta için evet. Sinir koruyucu cerrahi, erken penil rehabilitasyon, PDE5 inhibitörleri ve gerektiğinde ek yöntemlerle cinsel işlev belirgin ölçüde korunabilir ya da iyileştirilebilir. Beklentilerin hekimle önceden paylaşılması önemlidir.

Radyoterapi mi cerrahi mi daha iyi bir seçenek?

Lokalize hastalıkta iki yaklaşım uzun dönem onkolojik sonuçlar açısından benzer kabul edilmektedir. Seçim; hastanın yaşı, komorbiditeleri, alt üriner sistem yakınmaları, tercihleri ve merkezin deneyimine göre multidisipliner olarak belirlenir.

Metastatik prostat kanserinde tedavi hâlâ mümkün müdür?

Evet. Günümüzde ADT ile birlikte yeni nesil androjen reseptör inhibitörleri, seçilmiş olgularda kemoterapi veya PARP inhibitörleri ile hastalık uzun süreli kontrol altına alınabilmektedir. Tedavi sürekli güncellenen kanıtlarla kişiselleştirilir.